بازار طلا بدون فرمانده مشخص؛ طلای آنلاین در بلاتکلیفی نهادی

به گزارش صدای بورس، بازار سکوهای فروش آنلاین طلا در ایران در حالی به یکی از مسیرهای اصلی سرمایه‌گذاری خرد تبدیل شده که ساختار نظارتی آن همچنان با ابهام نهادی و تعدد متولیان مواجه است. تازه‌ترین تحولات نشان می‌دهد مدل حکمرانی این بازار نه‌تنها به ثبات نرسیده، بلکه در حال تجربه نوعی جابه‌جایی مسئولیت میان نهادهای مختلف است.

بر اساس آخرین پیگیری‌ها و اخبار منتشرشده از بانک مرکزی، این نهاد در حال بررسی واگذاری سامانه ناظر بر موجودی طلای پلتفرم‌های فروش آنلاین به ستاد مرکزی مبارزه با قاچاق کالا و ارز است؛ سامانه‌ای که مأموریت آن پایش برخط موجودی طلا و تطبیق آن با تعهدات پلتفرم‌ها عنوان شده است.

این در حالی است که همزمان اعلام شده اتصال پلتفرم‌های فعال به این سامانه در حال انجام است و موجودی دارایی کاربران به‌صورت آنلاین قابل رصد خواهد بود. با این حال، نکته مهم در این ساختار جدید آن است که مسئولیت نهایی نظارت، به‌طور مستقیم متوجه بانک مرکزی نخواهد بود؛ موضوعی که عملاً بحث تفکیک نظارت از پاسخگویی را پررنگ‌تر کرده است.

در کنار این تغییرات، ساختار نظارتی بازار طلای آنلاین از ابتدا نیز با تعدد نهادها تعریف شده بود؛ از بانک مرکزی و اتحادیه کسب‌وکارهای مجازی گرفته تا دستگاه‌های امنیتی و اجرایی. اما تجربه ماه‌های اخیر و بروز تخلفاتی مانند خالی‌فروشی در برخی پلتفرم‌ها، نشان داده که این تعدد نهادها در عمل به تمرکز مسئولیت منجر نشده است.

در چنین شرایطی، بازار طلای آنلاین همچنان میان رشد سریع و چارچوب‌های نظارتی ناتمام حرکت می‌کند؛ بازاری که زیرساخت‌های کنترلی آن در حال تکمیل است، اما پرسش اصلی درباره «نهاد پاسخگو در زمان بحران» همچنان بی‌پاسخ باقی مانده است.